Okazały pałac w Pilicy ( powiat
zawierciański, gmina Pilica) został wzniesiony około 1610 roku przez rodzinę
Padniewskich herbu Nowina, która kupiła miejscowość w połowie XVI wieku od
rodziny Pileckich.
Powstała wówczas modna
późnorenesansowa rezydencja w typie włoskiego palazzo in forteca. Jej rozbudowę
kontynuował kolejny właściciel Jerzy Zbaraski. Następna rozbudowa pałacu miała
miejsce w połowie XVII wieku, gdy jego właścicielem został Stanisław Warszycki.
Jemu zawdzięczamy rozbudowę fortyfikacji wokół pałacu, który dzięki temu stał
się nowoczesną twierdzą.
Centralnym punktem założenia jest
czteroskrzydłowy pałac z dziedzińcem wewnętrznym i arkadowym portykiem w
fasadzie. Wokół, w niewielkim oddaleniu, wzniesiono potężne mury obronne,
kazamaty i bastiony. Całość dodatkowo obiegała fosa.
Pałac otaczał rozległy park w
stylu angielskim, włoskim i francuskim, dzisiaj zaniedbany.
Po śmierci Warszyckiego
właściciele rezydencji często się zmieniali. W XVIII wieku przebudowano pałac w
stylu barokowym. Z czasem całe założenie, wymagające znacznych nakładów
finansowych, zaczęło niszczeć. W połowie XIX wieku rodzina Moes rozpoczęła
remont , jednak wybuch pożaru, uniemożliwił kontynuowanie prac. Dopiero zakup
Pilicy wraz z pałacem w 1974 roku przez znanego przemysłowca Leona
Epsteina uratował zrujnowana budowlę.
Epstein, dzięki posiadanym środkom, wyremontował całość i nadał jej wygląd
neorenesansowy a fortyfikacje przybrały szatę romantyczną. Niestety kilka lat
po zakończeniu prac Epsteinowie opuścili Pilicę i zamieszkali w Krakowie a
majątkiem kierowali zarządcy.
Ostatnimi właścicielami pałacu,
do roku 1945, była rodzina Arkuszewskich, która jednak popadła w tarapaty
finansowe i nie była w stanie dbać o
rezydencję.
Po wojnie i wywłaszczeniu w
pałacu mieścił się tutaj m.in. dom dziecka.
W 1989 roku cały kompleks
zakupiła milionerka amerykańska Barbara Piasecka Johnson, z przeznaczeniem na
swoja rezydencję. Wkrótce jednak sprzedaż uznano za nieważną a dodatkowo
roszczenia do pałacu zgłosili spadkobiercy
przedwojennych właścicieli.
Obecnie stan własności całego
kompleksu pałacowego nadal nie jest unormowany i wszelkie remonty zostały
wstrzymane.
Warto
wspomnieć, że czasie okupacji przy
murach fortyfikacji pałacowych niemiecka żandarmeria dokonała egzekucji kilkudziesięciu
Żydów i Polaków.
 |
| widok ogólny |
 |
| panorama |
 |
| panorama - archiwalne |
 |
| widok przed 1900- zdjęcie Fotopolska |
 |
| korpus pałacu |
 |
| fasada |
 |
| portyk arkadowy |
 |
| arkady |
 |
| zwieńczenie portyku |
 |
| okna |
 |
| panoplia |
 |
| rzeźba lwa |
 |
| dziedziniec wewnętrzny |
 |
| fragment umocnień |
 |
| brama |
 |
| zwieńczenie bramy |
 |
| umocnienia |
 |
| mur |
 |
| narożnik muru |
 |
| stajnie |
 |
| park |
 |
| altana |
