Krynica - Zdrój - uzdrowisko

Początek uzdrowiska w Krynicy-Zdroju ( powiat nowosądecki, gmina Krynica – Zdrój) datuje się na okres pod koniec XVIII wieku, gdy zbadano tutejsze źródła wody pod kątem ich przydatności na cele lecznicze. 

Prawdziwy rozwój miejscowości nastąpił jednak po 1856 roku, dzięki inicjatywie doktora Józefa Dietla. 

W 1909 roku geolog Rudolf Zuber odkrył cenne źródła wysoko zmineralizowanej wody, zwanej odtąd Wodą Zubera. Szybko zaczęły powstawać pierwsze wille i pensjonaty, a dzięki doprowadzonej linii kolejowej Krynica stała się jednym z najprężniejszych i najmodniejszych ośrodków uzdrowiskowych tej części Europy. Bywali tutaj znani artyści i pisarze a nawet przedstawiciele europejskich dworów królewskich . Wśród stałych bywalców warto wymienić słynnego śpiewaka Jana Kiepurę, który zbudował nawet w Krynicy willę nazwaną Patria – obecnie Sanatorium Patria. 

Po zniszczeniach wojennych uzdrowisko odżyło w latach 50-tych XX wieku. Obecnie jest to modny ośrodek sanatoryjno – sportowy z licznymi pijalniami wód, parkami i skwerami oraz atrakcjami turystycznymi takimi jak Góra Parkowa z kolejką krzesełkową czy Jaworzyna Krynicka z kolejką gondolową. 

Najstarszym zabytkiem miasta jest drewniana pijalnia „ Słotwinka” z roku 1806. Z innych zabytków warto wymienić Stary Dom Zdrojowy z 1889 roku oraz drewniane wille dla kuracjuszy: Biała Róża, Biały Orzeł i Witoldówka. Przy Pijalni Głównej zwraca uwagę muszla koncertowa z okresu międzywojennego. 

Z Krynicy pochodzi znany malarz – prymitywista pochodzenia łemkowskiego Nikifor Krynicki. W willi Romanówka mieści się muzeum poświęcone artyście.

aleja parkowa

deptak - Fotopolska

deptak-fragment

Stare Łazienki Mineralne

zegar

Stary Dom Zdrojowy

zdjęcie archiwalne - Fotopolska

fragment elewacji

ażurowe zdobienia

Pijalnia Główna

pijalnia Słotwinka

pijalnia Słotwinka - zdjęcie archiwalne

pijalnia Jan - Fotopolska

zdjęcie archiwalne - Muzeum Tatrzańskie

Nowy Dom Zdrojowy

willa Białej Róży

willa Witoldówka

willa Tatrzańska

pensjonat Wisła

willa Romanówka - muzeum Nikifora

Sanatorium Patria

wnętrze

muszla koncertowa

kościół parafialny

kościół zdrojowy

wejście do parku

skwer

fontanna

ławeczka Bogusława Kaczyńskiego

pomnik Mickiewicza

pomnik Nikifora

potok Słotwinka

Tylicz - kościół św. Piotra i Pawła

Przy rynku w Tyliczu ( powiat nowosądecki, gmina Krynica - Zdrój) stoi zabytkowy drewniany kościół wybudowany w 1612 roku, staraniem biskupa krakowskiego Piotra Tylickiego.

Jest to świątynia orientowana o konstrukcji zrębowej pierwotnie składająca się z nawy i wielobocznie zamkniętego  prezbiterium oraz przedsionka od zachodu i zakrystii od północy. W 1936 roku nad przedsionkiem dobudowano wieżę z baniastym hełmem. Ściany budowli są oszalowane a dach kryty blachą.

Wnętrze kościoła, nakryte stropem, pokrywa polichromia ornamentalno-figuralna z 1960 roku.

Wyposażenie świątyni jest głównie rokokowe ( m.in. ołtarze boczne i krucyfiks na fantazyjnej belce tęczowej), ale zachowały się elementy wcześniejsze, m.in. obraz Matki Boskiej Tylickiej w ołtarzu głównym, pochodzący z XVI wieku i wzorowany na sztuce niderlandzkiej oraz ambona i organy z XVII wieku.

Kościołowi towarzyszy klasycystyczna, murowana dzwonnica parawanowa, przypominająca portyk filarowy, z herbem Tylicza w tympanonie, pochodząca z przełomu XVIII i XIX wieku.

widok ogólny

zdjęcie archiwalne

prezbiterium

wieża

elewacja południowa

elewacja północna

wejście

wnętrze

ołtarz główny

belka tęczowa

polichromia stropu

chór

ambona

chrzcielnica

fragment chrzcielnicy

dzwonnica

murek z bramką

Krynica Słotwiny- cerkiew Opieki Bogurodzicy

W dawnej wsi Słotwiny, obecnie części miasta Krynica- Zdrój ( powiat nowosądecki, gmina Krynica-Zdrój) można zobaczyć dawną drewnianą  cerkiew grekokatolicką.

Cerkiew została wybudowana  w latach 1887-1888 na miejscu wcześniejszej, którą strawił pożar.

Jest to świątynia w typie zachodniołemkowskim w konstrukcji zrębowej, trójdzielna, składająca się z z trójbocznie zakończonego prezbiterium, szerszej nawy oraz wieży od zachodu, do której przylega babiniec. Prezbiterium towarzyszą po bokach przybudówki. Każda z części budowli zwieńczona jest baniastym hełmem z latarnią.

Wnętrze cerkwi nakrywa strop a ściany pokrywa polichromia z lat 30-tych XX wieku. Oryginalne wyposażenie nie zachowało się za wyjątkiem fragmentu ikonostasu. Obecne pochodzi z dawnego kościoła w Krynicy a przeniesiono je tutaj w latach 50-tych XX wieku.

Całość otacza ogrodzenie z daszkiem z gontu a obok zachowały się pozostałości nagrobków starego cmentarza.

Po 1947 roku cerkiew została przejęta przez kościół rzymskokatolicki i obecnie jest świątynią filialną kościoła parafialnego w Krynicy Zdroju.

widok ogólny

prezbiterium

widok na wieżę

wieża

elewacja północna

wejście

wnętrze

ołtarz główny

ołtarz boczny

stary cmentarz