sobota, 3 października 2026

Cieszyn - kościół św. Trójcy

Przy placu Londzina w Cieszynie ( powiat cieszyński, gmina Cieszyn) znajduje się rzymskokatolicki kościół filialny pod wezwaniem św. Trójcy. 

Kościół pierwotnie był świątynią ewangelicką ( pierwszą w Cieszynie) i został wzniesiony pod koniec XVI wieku w stylu gotyckim. W 1654 roku został przekazany katolikom, ale istniejący przy świątyni cmentarz pozostał w rękach ewangelików do XVIII wieku, a zamknięto go w roku 1883. 

Kościół to budowla gotycko-renesansowa, jednonawowa. Szczyt frontowej fasady został ozdobiony renesansowym zwieńczeniem z połowy XVII wieku. 

Neogotycka wieża pochodzi z XIX wieku i zastąpiła drewnianą. Na jej elewacji wmurowano kamienne renesansowo-barokowe epitafia i płyty nagrobne pochodzące ze zlikwidowanego cmentarza. 

 W elewacji północnej zachował się zamurowany portal. 

Obecnie świątynia należy do kościoła św. Marii Magdaleny.

widok ogólny
panorama
prezbiterium
elewacja prezbiterium
elewacja boczna
elewacja przy wieży
fasada
renesansowy szczyt fasady
neogotycka wieża
zwieńczenie wieży
portal wieży
okno
zamurowany portal
dawny portal wejściowy
wnętrze - zdjęcie Fotopolska
epitafium
herb


barokowe epitafium
pozostałość nagrobka na cmentarzu
fragmenty nagrobków

poniedziałek, 28 września 2026

Szydłów - zamek królewski

Zamek królewski w Szydłowie ( powiat staszowski, gmina Szydłów) został wniesiony około roku 1350, na skarpie w obrębie murów miejskich.

Jego fundatorem był król Kazimierz Wielki chociaż uważa się, że nieistniejąca część północna zamku powstała wcześniej, za czasów Władysława Łokietka.

 

Pierwotnie zamek składał się z dwóch domów zamkowych, dziedzińca, wieży oraz bramy zamkowej.

 

Budowla przez okres istnienia była użytkowana tylko czasowo a jej zniszczenie nastąpiło podczas wojen szwedzkich w XVII wieku, ale jeszcze w XVIII wieku został odbudowany. Jednak wkrótce został opuszczony.

 

Do naszych czasów przetrwała ruina domu południowego ( tzw. Sala Rycerska). Jest to dwukondygnacyjna budowla na planie prostokąta z salą tronową na piętrze, ogrzewaną pierwotnie ciepłym powietrzem z pieców przyziemia..

 

Na przełomie XV i XVI wieku powstał tzw. Skarbczyk, usytuowany na ruinach wieży.

 

Brama zamku pochodzi z epoki baroku.

 

Obecnie na terenie dawnego zamku mieści się Muzeum Regionalne.


widok ogólny
panorama
ruiny zamku - zdjęcie CBN Polona
fasada Domu Południowego
portal wejściowy
portal do Sali Rycerskiej
Sala Rycerska
okna
widok na Skarbczyk
Skarbczyk
zdjęcie archiwalne - Fotopolska
fasada
zegar słoneczny
brama wjazdowa
portal bramy
herb i tablica
dziedziniec

środa, 23 września 2026

Rytwiany - Pustelnia Złotego Lasu

Zespół pokamedulski w Rytwianach ( powiat staszowski, gmina Rytwiany) powstał z fundacji braci Tęczyńskich w latach 1624 - 1637, jako drugi po Bielanach w Krakowie erem tego zakonu.

Położona z dala od ludzkich siedzib pustelnia składała się z klasztoru, domków pustelniczych i kościoła.

 

Najokazalszym elementem zespołu jest kościół pod wezwaniem Zwiastowania NMP.

Jest to barokowa świątynia z wydłużoną nawą i kaplicami po stronie zachodniej. Od wschodu do kościoła przylega kapitularz oraz zakrystia. Na osi elewacji południowej wyrasta czworoboczna wieża z hełmem z latarnią. Fasada zachodnia ozdobiona jest szczytem z wolutami po bokach.

 

Wystrój wnętrza świątyni silnie kontrastuje z wyglądem zewnętrznym. Ściany i sklepienia pokrywa bogata dekoracja stiukowo-malarska. Pokaźnych rozmiarów manierystyczny ołtarz główny rozdziela nawę od chóru dla zakonników, gdzie można zobaczyć bogato zdobione stalle. Autorem koncepcji dekoracji świątyni był jeden z przeorów, Włoch Wenanty de Subiaco, który także namalował kilka fresków oraz obraz w ołtarzu głównym.

 

Erem kamedułów przetrwał do roku 1820, gdy władze carskie nakazały jego likwidację.

 

Obecnie cały, odrestaurowany, kompleks klasztorny jest siedzibą Relaksacyjno-Kontemplacyjnego Centrum Terapeutycznego : SPeS”.

 

widok ogólny
kościół - archiwalne Fotopolska
panorama
zdjęcie archiwalne - CBN Polona
makieta eremu
elewacja wschodnia kościoła
szczyt elewacji wschodniej
elewacja północna

okno
elewacja południowa
portal boczny
wieża
widok na fasadę
fasada
szczyt fasady
portal wejściowy
wnętrze
ołtarz główny
wejście za ołtarz
tylna strona ołtarza głównego
stalle zakonne
dekoracja stall
malowidła w chórze zakonnym
sklepienie nawy
stiuki
dekoracja ścian nawy
sztukaterie
fragment sztukaterii
fresk
malowane okno
chór
kaplica
sklepienie kaplicy
barokowe epitafium
krypta Radziwiłłów
tablica
dziedziniec
figura na dziedzińcu
figura
brama na dziedziniec
widok na domki pustelnicze
domek pustelniczy
widok od ogrodu
ogród
alejka
winnica
brama do eremu