W miejscowości Witów koło Koszyc ( powiat proszowicki, gmina Koszyce), na
wysokiej skarpie wśród drzew, wznosi się niewielki gotycki kościół z pierwszej połowy
XV wieku. Parafia istniała jednak tutaj już w poprzednim stuleciu a w źródłach
wzmiankowana jest pierwsza świątynia, zbudowana z cegły. Niektórzy badacze,
uważają, że obecny kościół jest adaptacją tej pierwszej świątyni.
Opisywany kościół to budowla bezwieżowa, ceglana ( obecnie mury ceglane
przykrywa tynk), jednonawowa, z węższym prezbiterium zamkniętym wielobocznie.
Do prezbiterium od północy przylega zakrystia. Całość jest oszkarpowana a bryłę
wyróżniają bardzo strome dachy dwuspadowe ( pierwotnie z gontowe).
Podczas przebudowy świątyni w XVI wieku powstały wnęki ( blendy) na szczycie
zachodniej fasady. W czasie I Wojny Światowej świątynia została uszkodzona. Pamiątką po tym fakcie jest wmurowany w ścianę pocisk
i data pod nim. W
1921 roku sylwetka kościoła wzbogaciła się od zachodu o drewniano-murowaną
kruchtę- dzwonnicę.
We wnętrzu dominuje wystrój barokowo-rokokowy. Nad prezbiterium rozpięte
jest sklepienie krzyżowo-żebrowe a nawę przykrywa strop.
Na ścianach wewnątrz prezbiterium odkryto niedawno fragmenty dwóch warstw polichromii z XVI wieku
o cechach renesansowych.
Z cenniejszych elementów wystroju należy także wymienić gotycką chrzcielnicę z herbem "Topór" fundatora świątyni z rodu Morskich oraz ostrołukowy portal do zakrystii - pochodzący prawdopodobnie z pierwszej świątyni gotyckiej.
W kościele znajdował się także cenny późnogotycki obraz „ Tron Łaski” z
początku XVI wieku, ale w 2006 roku przeniesiony został do Muzeum Diecezjalnego
w Kielcach. W kościele można zobaczyć kopię obrazu.
 |
| widok ogólny |
 |
| panorama |
 |
| prezbiterium |
 |
| szkarpy prezbiterium |
 |
| kapliczka z Krucyfiksem |
 |
| Krucyfiks |
 |
| elewacja południowa |
 |
| widok na fasadę |
 |
| fasada |
 |
| okna i blenda |
 |
| herb na szkarpie |
 |
| sygnaturka |
 |
| okno dzwonnicy |
 |
| pocisk w ścianie |
 |
| wnętrze |
 |
| sklepienie gotyckie prezbiterium |
 |
| ołtarz główny |
 |
| ołtarz boczny |
 |
| fragment odkrytej polichromii |
 |
| portal gotycki do zakrystii |
 |
| portal wczesnobarokowy |
 |
| chór |
 |
| gotycka chrzcielnica |
 |
| herb fundatora świątyni |
 |
| epitafium |
