poniedziałek, 13 grudnia 2021

Bestwina - pałac Habsburgów

Zespół pałacowy w Bestwinie ( powiat bielski, gmina Bestwina)  powstał w latach 1824-1826 z inicjatywy arcyksięcia Karola Ludwika Habsburga z Żywca, który zakupił majątek kilkanaście lat wcześniej.

Budowla reprezentuje styl późnoklasycystyczny i ma kształt czworoboku z wewnętrznym dziedzińcem. Jest parterowa z frontem zwróconym na zachód. W narożnikach oraz na osi bryłę urozmaicają płytkie ryzality. Główne wejście poprzedza portyk z parzystymi kolumnami. Elewację zdobi nad oknami delikatna dekoracja z ornamentem roślinnym.


Początkowo pałac przeznaczony był dla zarządcy dóbr i administracji lasów.

 

W 1933 roku arcyksiążę Leon Karol Habsburg wraz z rodziną osiadł w pałacu na stałe. Jednak już kilka lat później, w kwietniu 1939 roku zmarł na gruźlicę i został pochowany na miejscowym cmentarzu.

 

W czasie wojny majątek wraz z pałacem został zarekwirowany przez  Gestapo. Wdowa po arcyksięciu opuściła pałac w 1944 roku i udała się do Wiednia.

 

Po wojnie w budynku pałacu mieściło się wiele instytucji. Obecnie mieści się tutaj siedziba Urzędu Gminy.

 

Częścią zespołu pałacowego jest kilkuhektarowy park z egzemplarzami starych drzew, w tym dębów.


Pałac jest nazywany przez mieszkańców zamkiem, gdyż w pobliżu istniały jeszcze w XIX wieku pozostałości po dawnym zamku.


widok ogólny

panorama


zdjęcie archiwalne - Fotopolska

widok na fasadę

fasada

portyk

kolumny portyku

ryzalit boczny

fragment dekoracji

elewacja od strony parku

narożnik

wejście tylne

fragment parku

nagrobek Leona Habsburga

napis na nagrobku

środa, 8 grudnia 2021

Krempachy-kościół cmentarny św. Walentego

Na cmentarzu parafialnym w Krempachach ( powiat nowotarski, gmina Nowy Targ) stoi niewielka murowana późnobarokowa świątynia. 

Kościół został wybudowany w 1761 roku na miejscu wcześniejszej świątyni drewnianej. Posiada plan prostokąta z półkolistą absydą – prezbiterium. Nawie i prezbiterium towarzyszą zakrystia i kruchty. Dach wieńczy sygnaturka. Bryła jest otynkowana i nie posiada wież. 

Rokokowy, bogaty wystrój wnętrza pochodzi z czasów budowy. Najstarszym elementem wystroju jest obraz w ołtarzu głównym przedstawiający św. Stanisława, św. Walentego i św. Mikołaja. Obraz był częścią późnogotyckiego tryptyku z 1516 roku znajdującego się we wspomnianym kościele drewnianym.

widok ogólny

zdjęcie archiwalne-Fotopolska

panorama

prezbiterium

fasada

elewacja północna

kruchta południowa

okno

wnętrze

ołtarz główny

fragment tryptyku

chór

sklepienie nawy

witraż

piątek, 3 grudnia 2021

Przeginia Narodowa - dwór " Matejkówka"

Murowany dwór w Przegini Narodowej ( powiat krakowski, gmina Czernichów) powstał w latach 1830-1833 jako niewielki budynek parterowy z podpiwniczeniem i schodami na froncie.

Majątek często zmieniał właścicieli, aż w drugiej połowie XIX wieku stał się własnością  Matejków, rodziny znanego malarza. Stąd pochodzi lokalna nazwa dworu.

 

Jednak w 1901 roku majątek został rozparcelowany i sprzedany a dwór zakupiła wspólnota wiejska z przeznaczeniem na szkołę, która działała tutaj także po ostatniej wojnie.

 

W związku z nową funkcją dworu został on rozbudowany w 1910 roku. Powstała wówczas od strony południowo-zachodniej przybudówka z tarasem  oraz schody boczne.

 

Obecnie budynek mimo, że jest w złym stanie, wykorzystywany jest przez miejscowe instytucje kulturalno-oświatowe.

 

Wokół dworu pozostały resztki XIX- wiecznego parku krajobrazowego.

widok ogólny

widok od strony parku

fasada

elewacja tylna

elewacja boczna

widok na przybudówkę

taras

aleja

pozostałości parku

niedziela, 28 listopada 2021

Kraków - kościół św. Franciszka Salezego i klasztor wizytek

Po sprowadzeniu do miasta, przez biskupa krakowskiego Jana Małachowskiego,  w 1681 roku zakonu sióstr wizytek został wzniesiony dla nich murowany kościół klasztorny.

Powstał on w latach 1687-1692, na podstawie projektu działającego w Krakowie architekta Jana Solariego.

Świątynia o charakterze barokowym składa się z nawy i krótkiego prezbiterium. Dwukondygnacyjna fasada nie posiada wież a zwieńczona została trójkątnym szczytem z medalionem. Jej powierzchnię podzieloną wertykalnie pilastrami i kolumnami oraz ozdobiono rzeźbami świętych a w medalionie umieszczono płaskorzeźbę ze sceną Nawiedzenia NMP.

Wnętrze nakryte sklepieniem kolebkowym zdobi dekoracja stiukowa oraz malarska. Ściany nawy rozczłonkowane są arkadami w których mieszczą się wnęki ołtarzowe. Wyposażenie pochodzi z czasów budowy.

Przed kościołem znajduje się niewielki dziedziniec.

Do świątyni od strony zachodniej przylegają zabudowania klasztorne z tego samego okresu a cały kompleks otacza murowane ogrodzenie.

Na terenie klauzulowym klasztoru, w ogrodzie, wzniesiona została w XVIII wieku  drewniana kaplica Męki Pańskiej.

widok ogólny

panorama

fasada

zwieńczenie fasady

medalion

fragment fasady

portal główny
okucie drzwi

balkon

posąg we wnęce

widok na prezbiterium

szczyt prezbiterium

elewacja boczna

wnętrze

widok na ołtarz główny

ołtarz główny

zwieńczenie ołtarza 

sklepienie 

pilastry i gzymsy

ołtarz boczny

chór

ambona
epitafium

zabudowania klasztoru

furta klasztorna

portal ogrodzenia

zwieńczenie portalu

zegar słoneczny

fragment dziedzińca