środa, 8 listopada 2023

Gorzeń Górny - dwór Zegadłowicza

Pierwszy dwór w Gorzeniu Górnym ( powiat wadowicki, gmina Wadowice), jeszcze parterowy, powstał prawdopodobnie w drugiej ćwierci XVIII wieku, staraniem rodziny Padlewskich. 

Na początku XIX wieku, za czasów rodziny Huppertów, budynek dworu został rozbudowany w duchu późnoklasycystycznym. Dodano wówczas piętro a całość nakryto dwuspadowym dachem. 

W 1883 roku majątek wraz z dworem i parkiem zakupił Tytus Zegadłowicz, ojciec znanego międzywojennego poety i pisarza Emila Zegadłowicza, założyciela grupy literackiej „Czartak”. 

Tytus Zegadłowicz wyremontował podupadający budynek, nie naruszając jednak zasadniczej bryły. Prawdopodobnie podczas tego remontu na froncie pojawił się filarowy ganek z zabudowanym balkonem a elewacje otrzymały rustykalną fakturę. 

Kolejne zmiany zostały dokonane na początku XX wieku przez Emila Zegadłowicza. Zamieniono wówczas balkon na loggię zwieńczoną attyką z wazonami. 

 Dworowi towarzyszy oficyna z okresu międzywojennego. 
 
Po drugiej Wojnie Światowej dwór pozostał w rodzinie Zegadłowiczów a żona wraz z jedną z córek uporządkowały zbiory i pamiątki po poecie i pisarzu. 

 Od lat 70 – tych XX wieku w budynku dworu działało, z przerwami, muzeum biograficzne Emila Zegadłowicza, ostatecznie zamknięte kilka lat temu. Eksponaty z muzeum są przechowywane i udostępniane do zwiedzania w Zamku w pobliskiej Suchej Beskidzkiej. 

Opuszczony obecnie i niszczejący dwór otacza zaniedbany park krajobrazowy z cennym starodrzewiem.

widok ogólny

widok na fasadę

fasada

widok na ganek

ganek z loggią i attyką

fragment attyki

elewacja z gankiem bocznym

widok na ganek boczny

fragment ganku

elewacja boczna i frontowa

elewacja tylna

widok z parku

oficyna

budynki gospodarcze

park

brama wjazdowa
detal bramy

mur ogrodzenia

detal

tablica

piątek, 3 listopada 2023

Czarnocin - kościół Wniebowzięcia NMP

Murowany kościół gotycki w Czarnocinie ( powiat kazimierski, gmina Czarnocin) został wzniesiony w 1360 roku przez kanclerza króla Kazimierza Wielkiego Ottona z Mstyczowa jako budowla z kamienia, jednonawowa, z wielobocznie zamkniętym prezbiterium i czworoboczną wieżą o charakterze obronnym, od zachodu.

 W XVI wieku świątynia pełniła funkcję zboru.

 

W XIX wieku wzmocniono wieżę ( po pożarze) oraz dobudowano od południa kruchtę a do prezbiterium od zachodu zakrystię.

Pierwotnie całość nakrywał dach z gontu, obecnie zamieniony na blachę.

 

Na ścianie północnej nawy wmurowano kamienny herb „Lis”, prawdopodobnie fundatora świątyni.

 

Wnętrze nawy nakrywa strop natomiast w prezbiterium zachowało się sklepienie krzyżowo-żebrowe ze zwornikami. Nawę od prezbiterium oddziela otwór tęczowy o wykroju ostrołukowym.

 

We wnętrzu kościoła o wystroju barokowo-rokokowym zwracają uwagę epitafia z XVIII i XIX wieku.

 

Obok kościoła stoi drewniana dzwonnica z drugiej połowy XIX wieku a w pobliżu dawna plebania w stylu dworkowym ( okres międzywojenny).


widok ogólny

prezbiterium
szkarpy prezbiterium

okno

elewacja południowa

elewacja północna

fasada

wieża

zwieńczenie wieży

otwory strzelnicze

otwór

kruchta

zakrystia

maswerk

zamurowane okno

portal wejściowy

zamurowany portal

herb

wnętrze

sklepienie prezbiterium

widok na ołtarz główny

ołtarz główny

obraz

tabernakulum ścienne

ołtarz boczny

łuk tęczowy

barokowy krucyfiks

chór

ambona

chrzcielnica

epitafia

dzwonnica

fasada dzwonnicy

figura

mur ogrodzenia