sobota, 4 września 2021

Bieliczna-Izby - cerkiew św. Michała Archanioła

W nieistniejącej już wsi Bieliczna - obecnie Izby ( powiat gorlicki, gmina Uście Gorlickie)  zachowała się skromna, murowana cerkiew grekokatolicka z 1796 roku.

Jest to jedna z nielicznych murowanych cerkwi w regionie a powstała w czasie, gdy na terenie Cesarstwa Austriackiego zaczęły obowiązywać nowe zasady wznoszenia budowli sakralnych. Charakteryzowały się one prostotą architektury oraz skromną dekoracją.

 

W 1928 roku większość mieszkańców wsi przeszła na prawosławie i cerkiew straciła na znaczeniu.

 

Po wysiedleniu ludności w czasie " Akcji Wisła" świątynię przekazano katolikom.

 

Po 1985 roku została wyremontowana i otynkowana na biało.

 

Cerkiew wzniesiona jest z kamienia i drewna i nakryta dachem z gontu. Składa się z nawy, prezbiterium w formie absydy oraz wieży z przedsionkiem.

 

We wnętrzu, pozbawionym ikonostasu, znajduje się tylko skromny ołtarz.

 

Cerkiew była otoczona niskim murkiem z kamieni, w obrębie którego znajdował się cmentarz.

widok ogólny

elewacja boczna

prezbiterium

wejście

dach

izbica wieży

sygnaturka

okno

wnętrze

data powstania

pozostałość nagrobka

krzyż

fragment murku


poniedziałek, 30 sierpnia 2021

Wadowice - bazylika Ofiarowania NMP

Przy placu Jana Pawła II w Wadowicach ( powiat wadowicki, gmina Wadowice) znajduje się okazały murowany kościół parafialny, pełniący od roku 1992 funkcję bazyliki mniejszej.

Historia jego powstania sięga jeszcze XV wieku, gdy wzniesiono w tym miejscu świątynię gotycką. Z tego czasu zachowało się prezbiterium zakończone ścianą prostą i przykryte sklepieniem krzyżowo-żebrowym.

W latach  1792-1798 do prezbiterium dostawiono późnobarokowy trójnawowy korpus z nawą główną wyższą od naw bocznych oraz fasadę z dominująca wieżą w stylu barokowo-klasycystycznym.

XIX wiek to okres rozbudowy świątyni. Powstaje wówczas od zachodu dwukondygnacyjna dobudówka z zakrystią i skarbczykiem na piętrze. Do fasady dobudowano także po bokach kaplice. Pod koniec wieku odrestaurowano fasadę w stylu neobarokowym oraz dodano reprezentacyjny balkon z towarzyszącymi mu rzeźbami świętych Stanisława i Wojciecha, umieszczonymi w niszach. W górnej części fasady ustawiono posągi świętych Piotra i Pawła oraz Matki Bożej. Na środku  wznosi się czworoboczna wieża nakryta baniastym, neobarokowym hełmem.

Wystrój wnętrza jest przeważnie neobarokowy i neogotycki. W jednej z kaplic stoi neogotycka kamienna chrzcielnica, przy której został ochrzczony przyszły papież Jan Paweł II.

widok ogólny
zdjęcie archiwalne- zbiory NAC

panorama

panorama-zdjęcie archiwalne

obudowa prezbiterium

widok na fasadę

zwieńczenie fasady

wieża

wejście i balkon

herb nad portalem

figura

gzymsy

posąg Madonny z Dzieciątkiem

elewacja boczna

zegar słoneczny

wnętrze

wnętrze prezbiterium

gotyckie sklepienie

ołtarz główny

obraz w ołtarzu

fragment polichromii nawy

chór

jedna z kaplic

chrzcielnica

detal chrzcielnicy

ambona

środa, 25 sierpnia 2021

Skomielna Czarna - kaplica Nawiedzenia NMP

Skromna, drewniana  kaplica dworska przy dawnym dworze w Skomielnej Czarnej ( powiat myślenicki, gmina Tokarnia) została wzniesiona pod koniec XVIII wieku z fundacji rodziny Łodzińskich- ówczesnych właścicieli majątku.

Początkowo składała się z krótkiej nawy oraz trójbocznie zamkniętego prezbiterium z zakrystią. W drugiej połowie XIX wieku wydłużono nawę oraz dobudowano wieżę z blaszanym hełmem. Po przebudowie kaplica upodobniła się do niewielkiego kościoła.

 

We wnętrzu zachowało się skromne wyposażenie neobarokowe z ołtarzem głównym z końca XIX wieku, na którym widnieją herby.

 

Obecnie kaplica użytkowana jest przez lokalną parafię.

widok ogólny

elewacja południowa

elewacja północna

fasada

prezbiterium

wnętrze

kapliczka na pniu drzewa

piątek, 20 sierpnia 2021

Kraków - kościół Niepokalanego Poczęcia NMP

Wzniesiony dzięki staraniom karmelitów bosych barokowy kościół przy ul. Kopernika, na Wesołej, powstał w XVII wieku. 

 Podczas konfederacji barskiej uległ zniszczeniu, ale kilka lat później został odbudowany a następnie przekazany siostrom szarytkom, które w przylegającym klasztorze prowadziły szpital. 

Obecnie świątynia znajduje się w dyspozycji Szpitala Uniwersyteckiego UJ.

 Kościół jest jednonawowy z kaplicami bocznymi otwartymi do nawy półkolistymi arkadami. O tym, że była to świątynia klasztorna świadczy zachowany chór zakonny, flankowany przez dwie wieże. 

Barokowe ołtarze wykonano z czarnego marmuru dębnickiego. Tworzą one, rzadko spotykany, jednolity wystrój.

widok ogólny

fasada

zwieńczenie fasady

detal fasady

portal wejściowy

elewacja tylna i zabudowania klasztoru

zwieńczenie wieży

wnętrze

sklepienie nawy

ołtarz główny

portal kaplicy

ambona

ławki