poniedziałek, 26 lipca 2021

Kamienica - pałac Marszałkowicza i stary dwór

Późnoklasycystyczny pałac w Kamienicy ( powiat limanowski, gmina Kamienica) został wzniesiony prawdopodobnie około roku 1830 dla kupca z Nowego Sącza Józefa Kirchnera.

Powstała wówczas parterowa część środkowa obecnego pałacu. Po objęciu majątku przez przemysłowca i działacza społecznego Maksymiliana Marszałkowicza ( ożenionego z córką Kirchnera) skromny budynek został rozbudowany o piętrowe skrzydła boczne a do parterowej części środkowej dodano od frontu kolumnadę, łączącą ryzality skrzydeł. Całość nakrywa czterospadowy dach z gontu.

 

Pałac w Kamienicy był znanym w okolicy centrum działań politycznych oraz ośrodkiem życia kulturalnego.

 

Po śmierci Marszałkowicza majątek często zmieniał właścicieli a po wojnie uległ nacjonalizacji.

 

W pałacu mieści się obecnie ośrodek szkoleniowo-turystyczny " Dworek - Gorce".

 

Rezydencję otacza dawny park krajobrazowy w typie angielskim, z zachowanym częściowo starodrzewiem.

 

Obok pałacu zachował się starszy od niego klasycystyczny dworek z przełomu XVIII i  XIX wieku. Jest to niewielki, parterowy, murowany budynek z gankiem kolumnowym ( brak jednej kolumny)  i wysokim dachem gontowym. Dworek został zbudowany prawdopodobnie dla Józefa Kirchnera a potem przeznaczony dla rządcy. Obecnie budynek jest opuszczony i zaniedbany.

 

Z zabudowań dawnego majątku do czasów obecnych zachował się jeszcze spichlerz oraz budynek  poczty.


widok ogólny
zdjęcie archiwalne - Katalog Zabytków Sztuki w Polsce t.1

widok ogólny latem

panorama

widok na fasadę


kolumnada

skrzydło boczne
skrzydło boczne latem
elewacja skrzydła bocznego

widok na elewację ogrodową

elewacja ogrodowa
elewacja ogrodowa latem

fragment elewacji ogrodowej

pozostałości parku angielskiego

stary dwór

fasada starego dworu

elewacja ogrodowa

ganek kolumnowy

elewacja boczna 

widok na elewację ogrodową

spichlerz

budynek poczty

ganek budynku poczty

środa, 21 lipca 2021

Góra - kościół św. Barbary

Na terenie wsi Góra ( powiat pszczyński, gmina Miedźna) znajduje się drewniany kościół z drugiej połowy XVI wieku chociaż istnieją przesłanki, że jest starszy.

Początkowo służył jako kaplica rodziny Brodeckich i nie posiadał wieży.

W XVII wieku pełnił funkcję zboru, którym zarządzali kalwini.

Świątynia posiada prezbiterium trójboczne, do którego przylega od północy późniejsza murowana, oszalowana zakrystia. Od zachodu wznosi się wieża z izbicą, częściowo wtopiona w poprzedzającą ją nawę i zwieńczona gontowym hełmem. Całość budowli nakrywa dwukalenicowy dach gontowy. Bryłę świątyni wzbogacają otwarte soboty wsparte na filarach.

Wnętrze kryte stropami nie posiada oryginalnego wyposażenia, ale można zobaczyć XIX-wieczne krucyfiksy oraz krzyż z XVII wieku, pochodzące z innych kościołów.

Kościół otacza cmentarz.

widok ogólny
zdjęcie archiwalne - Fotopolska

zdjęcie archiwalne - zbiory NAC

panorama

prezbiterium

elewacja południowa

widok na elewację północną

wieża

soboty

wnętrze sobót

wnętrze

wnętrze prezbiterium - zdjęcie Fotopolska
ołtarz główny
kropielnica
dzwonnica

piątek, 16 lipca 2021

Przysłup - cerkiew św. Michała Archanioła

Drewniana cerkiew we wsi Przysłup ( powiat gorlicki, gmina Uście Gorlickie) została wzniesiona w 1756 roku z fundacji Wiktora z Makowska a zbudowali ją miejscowi cieśle.

 Pierwotnie była usytuowana w pobliżu miejscowego potoku, ale w wyniku częstego zalewania świątyni przeniesiono ją na obecne miejsce na zbocze wzgórza. W wyniku przenosin cerkiew nie jest już orientowana.

 

Architektura cerkwi reprezentowała typ zachodnio-łemkowski, który zatraciła podczas przebudowy w 1880 roku. Poszerzono wówczas przedsionek oraz zmieniono konstrukcję wieży i dachu a wnętrze przykryto stropami.

 

Obecnie nawa i przedsionek są równej szerokości i wysokości, nad przedsionkiem wznosi się wieża. Do nawy przylega niższe prezbiterium zakończone ścianą prostą. Dachy i hełmy pokryte są blachą.

 

Wnętrze zdobi polichromia z 1929 roku, powstała dla uczczenia 950 – lecia Chrztu Rusi.

 

Osiemnastowieczny ikonostas nie należy do pierwotnego wystroju świątyni. Został sprowadzony z innej cerkwi w 1880 roku i przerobiony. Ikona chramowa jest przemalowaną ikoną z pierwotnym wizerunkiem św. Łukasza.

 

Od 1984 roku obiekt ponownie jest własnością grekokatolików.

 

Świątynię otacza drewniane ogrodzenie z bramką.


widok ogólny

panorama
panorama - zdjęcie archiwalne
fasada

widok od prezbiterium

prezbiterium

elewacja boczna

dachy i hełmy

okno

wnętrze

ikonostas

fragment ikonostasu
Carskie Wrota

fragment Carskich Wrót

widok na ołtarz

ikona chramowa

ikona Chrystusa Nauczającego

ikona św. Mikołaja

ołtarzyk boczny z ikoną

ikona

fragment polichromii stropu

napis nad wejściem

bramka ogrodzenia

stary nagrobek