niedziela, 17 stycznia 2021

Rożnowice - kościół św. Andrzeja

Położony w centrum Rożnowic ( powiat gorlicki, gmina Biecz), na niewielkim wzgórzu, późnobarokowy drewniany kościół został wzniesiony w latach 1756-1764.

Jest to świątynia trójnawowa z trójbocznie zakończonym, węższym prezbiterium. Bryłę wzbogacają dwie kruchty; od zachodu i południa. Jednak największą ozdobą bryły kościoła jest wieloczłonowa wieża, częściowo przylegająca do kościoła od zachodu.

 

We wnętrzu krytym pozornym sklepieniem ( nawa i prezbiterium) oraz płaskim stropem ( nawy boczne)  zwraca uwagę faliście wygięta belka tęczowa z barokowym krucyfiksem. Faliście wygięty jest także parapet chóru. Nawy oddzielone są drewnianymi kolumnami podtrzymującymi spłaszczone łuki arkad. Zarówno kolumny jak i arkady i łuk tęczowy pokryte są polichromią przypominającą imitację marmuru.

 

Ołtarze i ambona oraz chrzcielnica pochodzą z XVIII wieku. Zachowały się także fragmenty polichromii z tego samego okresu.

 

W 1992 roku świątynia częściowo spłonęła od uderzenia pioruna. Została jednak odbudowana a wieża zrekonstruowana. Także w tym samym roku co pożar miała miejsce kradzież części cennego wyposażenia kościoła.

 

Obecnie kościół pełni funkcję świątyni filialnej.


widok ogólny

panorama
wieża - zdjęcie archiwalne NAC
fasada

wieża

widok na prezbiterium

prezbiterium

krucyfiks w barokowej oprawie

widok na elewację północną

kościół i ogrodzenie

wnętrze

ołtarz główny

ołtarz boczny

łuk tęczowy

"marmurowa" polichromia

balkon chóru

ambona

chrzcielnica

nadpalony portal

manierystyczna rzeźba

stacja Drogi Krzyżowej

szafa w zakrystii

XIX- wieczna umywalka

kropielnica

skarbonka z czaszką

detal skarbonki

wtorek, 12 stycznia 2021

Kraków - Branice - dwór Badenich i lamus

W dawnej wsi Branice ( obecnie w granicach Krakowa ), gnieździe rodowym znanego magnackiego rodu Branickich, znajduje się cenny zespół dworski składający się z późnorenesansowego lamusa oraz z klasycystycznego dworu Badenich .

 Lamus to pierwotnie wieża mieszkalna o charakterze obronnym, przebudowana około 1603 roku z inicjatywy  dworzanina królewskiego Jana Branickiego przez warsztat znanego włoskiego artysty Santi Gucciego.

 

Podpiwniczona wieża na planie kwadratu składa się z dwóch kondygnacji zakończonych attyką z arkadami. Ściany zewnętrzne dekoruje graffiti imitujące rustykę oraz renesansowa kamieniarka  okien i portali. We wnętrzu na piętrze, w sali o charakterze reprezentacyjnym, można podziwiać piękny manierystyczny kominek. Kominek zdobią hermy z głowami kobiet oraz herby. Do sali prowadzi renesansowy portal z herbem Branickich.

 

W pobliżu lamusa usytuowany jest znacznie późniejszy dwór, wzniesiony przez ród Badenich. Powstał w I połowie XIX wieku. Zdobi go kolumnowy portyk oraz ryzalit od ogrodu. We wnętrzu zachowały się trzy  kominki z okresu postania dworu.

 

Zespół dworski otacza park o charakterze krajobrazowym. Do zespołu należą także, częściowo zrujnowane, zabudowania gospodarcze.

 

Obecnie lamus i dwór są użytkowane przez Muzeum Archeologiczne w Krakowie.

widok ogólny dworu

lamus

lamus - panorama

lamus - zdjęcie z 1903 roku

lamus - zdjęcie z 2010 roku

fasada lamusa

elewacja boczna

elewacja tylna

attyka

fragment attyki

piętro z oknami

okno parteru

fragment oryginalnego graffiti



sala ekspozycyjna

renesansowy portal

herb na portalu

manierystyczny kominek

zwieńczenie kominka

herma

wejście do piwnicy

piwnica

rzygacz

panorama dworu

dwór - zdjęcie 1985 rok
fasada dworu


portyk kolumnowy

widok na elewację ogrodową

elewacja ogrodowa

ryzalit ogrodowy

nisza

fragment parku

figura w parku

brama wjazdowa

spichlerz

budynek gospodarczy

zegar słoneczny na budynku gospodarczym