poniedziałek, 1 czerwca 2020

Jasień - kościół Wniebowzięcia NMP

Gotycki murowany kościół w Jasieniu ( powiat brzeski, gmina Brzesko) zawdzięcza swoje istnienie fundacji Spytka z Melsztyna w roku 1436.

Budowla składa się z dwóch zasadniczych członów; prostokątnego prezbiterium nakrytego sklepieniem krzyżowo-żebrowym z herbem fundatora oraz szerszej, również prostokątnej, nawy nakrytej drewnianym sufitem. Od południa do nawy przylega kruchta a do prezbiterium od północy zakrystia. Bryłę kościoła opinają uskokowe szkarpy a całość nakrywają dwuspadowe dachy kryte dachówką. W jednym z ostrołukowych okien ( zamurowanym) zachował się gotycki maswerk.

Wnętrze świątyni pokrywa polichromia z 1925 roku. Do cenniejszych elementów wyposażenia należą stare gotyckie drzwi z okuciami pochodzące z XV wieku oraz gotycki krucyfiks na belce tęczowej. Na uwagę zasługują także barokowe ołtarze boczne oraz kamienna chrzcielnica z XVIII wieku, ustawiona na płycie nagrobnej. We wnętrzu można także zobaczyć kamienną tablicę z inskrypcjami z 1626 roku oraz płytę nagrobną z 1810 roku, odsłonięta niedawno spod warstwy tynku. W zakrystii zachował się  lawaterz z herbem a na ścianie prezbiterium pozostałości gotyckiego tabernakulum ściennego ( wnęka).

Inna płyta nagrobna, datowana na rok 1672, wykonana została z piaskowca i znajduje się na zewnętrznej ścianie nawy kościoła. Jest to płyta nagrobna Otfinowskich a zdobi ją herb Gryf oraz napis w języku łacińskim.

Przy kościele znajduje się kamienna, wolnostojąca, dzwonnica z XVIII lub XIX wieku.

widok ogólny
panorama

prezbiterium

krucyfiks na ścianie prezbiterium

fasada

elewacja boczna

kruchta

gotyckie okucia drzwi

okno

sygnaturka

płyta epitafijna

detal płyty

wnętrze

ołtarz główny

ołtarz boczny

sklepienie gotyckie w prezbiterium

zwornik z herbem

służka

wnęka po tabernakulum ściennym

portal do zakrystii

chrzcielnica

płyta nagrobna pod chrzcielnicą

lawaterz

lawaterz - detal 

gotycki krucyfiks i fragment polichromii

widok na chór

balustrada chóru

zacheuszek

epitafium

brama

dzwonnica

dzwony

środa, 27 maja 2020

Kraków Dębniki - pałac Lasockich

Pierwotnie na miejscu obecnego pałacu stała niewielka parterowa willa w stylu klasycystycznym. Pod koniec lat 70 – tych XIX wieku teren ten wraz z willą zakupił Bronisław Lasocki. Jego syn Czesław Lasocki w kilkanaście lat później, po otrzymaniu majątku od ojca, przekształcił willę w eklektyczny pałac.

Jednak już po 1910 roku spadkobiercy Czesława sprzedali majątek w Dębnikach wraz z pałacem gminie Kraków za milion koron. Gmina najpierw oddała zakupiony teren i budynek pałacu w dzierżawę a później część terenu sprzedano. Pałac przeznaczono na Zakład Wychowawczy dla Nieletnich Chłopców, powadzony przez braci Albertynów.
Zakład działał do wybuchu II Wojny Światowej.

Po wojnie budynek przejęło częściowo Miejskie Przedsiębiorstwo Zieleni, które działało w nim do 1980 roku. Od tej pory pozostawał opuszczony i niszczał. Zdewastowany budynek zakupiło w 1993 roku przedsiębiorstwo Skanska- oddział Hydrotest. Firma odnowiła budynek  i przeznaczyła na swoje potrzeby. Obecnie ponownie nie jest użytkowany.

Pałac ma bardzo urozmaiconą i malowniczą bryłę z wieżą widokową, tarasami i galeriami. Całość utrzymana jest w duchu klasycyzmu zmieszanego z renesansem.

Wokół pałacu rozciąga się, zrewitalizowany w ostatnim czasie, park miejski, który powstał na terenie dawnych ogrodów Lasockich.

widok ogólny

panorama - zbiory NAC

panorama od strony parku

elewacja frontowa
portyk frontowy - zbiory NAC
portyk frontowy




herb
okna i posąg

okno
elewacja ogrodowa
fragment elewacji ogrodowej

ganek i taras

taras boczny
skrzydło z wieżą

wieża

widok na wieżę - zbiory NAC
 
zwieńczenie wieży
park

mostek

bramka ogrodzenia

piątek, 22 maja 2020

Kamionka Mała - kościół św. Katarzyny

Obecny drewniany kościół św. Katarzyny w Kamionce Małej ( powiat limanowski, gmina Laskowa) powstał w 1778 roku z wykorzystaniem elementów poprzedniej świątyni, pochodzącej z XV wieku.

Początkowo była to budowla bezwieżowa z nawą i węższym prezbiterium. Wieżę dostawiono w 1790 roku a następnie wzbogacono od frontu o kruchtę. Sto lat później, w roku 1884, dobudowano do prezbiterium kaplicę oraz zakrystię i dopiero wówczas kościół poświęcono.

Świątynię nakrywa dwuspadowy dach z blachy.

Wnętrze przykrywają płaskie stropy ozdobione, podobnie jak ściany, polichromią z XIX wieku. W wyposażeniu dominują elementy barokowe. Do interesujących zabytków wcześniejszych można zaliczyć gotycki, XV-wieczny, krucyfiks na belce tęczowej.

Przy kościele znajduje się kamienna dzwonnica arkadowa z 1925 roku.

widok ogólny
panorama
widok na prezbiterium
prezbiterium
elewacja boczna
wieża
ołtarz główny
polichromia stropu
dzwonnica



niedziela, 17 maja 2020

Nidek- dwór Bobrowskich

Niewielki, parterowy dwór w Nidku (powiat wadowicki, gmina Wieprz) został wzniesiony na przełomie XVIII i XIX wieku przez rodzinę Bobrowskich.

Jest to klasycystyczny, prostokątny budynek murowany, nakryty czterospadowym dachem. Jeszcze w latach 80-tych XX wieku front dworu zdobił dwukondygnacyjny ganek, zlikwidowany w czasie modernizacji dworu.

Dwór często zmieniał właścicieli. Byli nimi po Bobrowskich rodzina Górników a następnie Jan Walica. W 1926 roku nabyli go bracia Dembieńscy, którzy mieszkali w nim do wybuchu II Wojny Światowej.

Po wojnie i wywłaszczeniu budynek objęło m.in. Nadleśnictwo Andrychów i przedszkole. Obecnie dwór jest własnością prywatną i został już wyremontowany.

Dwór otaczał pierwotnie niewielki park oraz sad.

dwór przed remontem
portyk
dwór po remoncie