niedziela, 30 czerwca 2024

Olkusz - grodzisko

W części Olkusza ( powiat olkuski, gmina Olkusz) zwanej Starym Olkuszem, zachowały się pozostałości średniowiecznej budowli obronnej w postaci fosy i dwóch pierścieni wałów ziemnych. Przypuszcza się , że gród wzniesiono w XII wieku a jego zniszczenie nastąpiło na przełomie XIII i XIV wieku.

Na miejscu zniszczonej budowli obronnej wzniesiono, prawdopodobnie jeszcze w XIV wieku, kościół gotycki pod wezwaniem  św. Jana Chrzciciela.

 

W dwa wieki później świątynię zamieniono na kaplicę, która funkcjonowała do wieku XVIII. Do czasów obecnych zachowały się fragmenty jej murów i krypty. W 1937 roku na murze dawnego prezbiterium ustawiono pomnik z tablicą pamiątkową.

 

W pobliżu grodziska przetrwały ślady dawnej działalności górniczej.


widok ogólny

zdjęcie Fotopolska

panorama

ruiny kaplicy

część zachodnia

widok na prezbiterium

ruiny prezbiterium

krypty

obelisk

tablica pamiątkowa

wtorek, 25 czerwca 2024

Pszczyna - kościół Wszystkich Świętych

Obecna świątynia katolicka w Pszczynie ( powiat pszczyński, gmina Pszczyna) została wzniesiona w połowie XVIII wieku na pozostałościach wcześniejszego kościoła, który spłonął w 1748 roku. Autorem odbudowy był architekt ówczesnych właścicieli miasta, rodziny Promnitzów, Christian Jahne.

Kolejne przebudowy zatarły pierwotną, późnobarokową, bryłę budowli.

 

Jest to jednonawowa świątynia z węższym, trójbocznie zamkniętym prezbiterium. Do prezbiterium od północy przylega kaplica z XVII wieku z kryptą i XX-wieczną zakrystią. Przy południowej ścianie prezbiterium stoi nowsza kaplica z emporą. Bryłę wzbogaca od zachodu wieża zegarowa, nadbudowana pod koniec XVIII wieku.

 

We wnętrzu zwraca uwagę kulisowy ołtarz główny z rzeźbami śś. Piotra i Pawła oraz dwupoziomowy, drewniany chór muzyczny wsparty na słupach. Oba elementy reprezentują styl późnobarokowy ( XVIII wiek). Z tego samego okresu pochodzą ołtarze boczne oraz chrzcielnica.

 

Jedną z kaplic zdobi późnorenesansowy portal z kutą kratą.


widok ogólny

zdjęcie archiwalne


prezbiterium

kaplica południowa

fragment kaplicy

widok na wieżę

wieża

zwieńczenie
nisza

wnętrze

ołtarz główny

zwieńczenie ołtarza

sklepienie prezbiterium

chór

fragment balkonu chóru

ołtarz boczny

empora kaplicy

portal późnorenesansowy

stacja Drogi Krzyżowej

witraż

czwartek, 20 czerwca 2024

Marcinkowice - dwór Morawskich

Późnoklasycystyczny dwór w Marcinkowicach ( powiat nowosądecki, gmina Chełmiec) został wzniesiony przez rodzinę Paszyców w wieku XVIII. 

Pod koniec XIX wieku budynek dworu rozbudowano, głównie od strony północnej, nadając mu wygląd eklektyczny. 

Jest to piętrowa budowla z gankiem kolumnowym w fasadzie wspierającym taras. Podobny, lecz dwukolumnowy ganek znajduje się strony ogrodu. Bryłę dworu wzbogacała wieża, z której pozostał ryzalit z ozdobnym boniowaniem. 

Do dworu prowadzi aleja a wokół rozciągają się pozostałości parku. 

Po wojnie majątek został rozparcelowany. 

Obecnie dwór znajduje się pod opieką pobliskiej szkoły.

Na elewacji wmurowano tablicę upamiętniającą pobyt tutaj marszałka Józefa Piłsudskiego.

widok ogólny

zdjęcie archiwalne - Fotopolska

widok od podjazdu

fasada

ganek z tarasem

taras

widok na wieżę - zdjęcie archiwalne

elewacja ogrodowa i pozostałość po wieży

taras ogrodowy

tablica pamiątkowa

aleja do dworu

sobota, 15 czerwca 2024

Kraków - Wróblowice - kościół Przemienienia Pańskiego

W dawnej podkrakowskiej wsi ( obecnie część Krakowa) został wybudowany w latach 1875-1881 kościół murowany, który zastąpił wcześniejsza drewniana kaplicę.

Jest to niewielka jednonawowa świątynia w duchu późno-klasycystycznym z wyposażeniem częściowo barokowym.

 

Kościołowi towarzyszy wolnostojąca dzwonnica drewniana z XVIII wieku o konstrukcji słupowej.

 

 

widok ogólny

prezbiterium

elewacja południowa

elewacja północna

wnętrze

wnętrze prezbiterium

ołtarz główny

obraz w ołtarzu głównym

łuk tęczowy

ołtarz boczny

ambona

chrzcielnica

kościół i dzwonnica

dzwonnica

zwieńczenie dzwonnicy

stare drzewo